آب و آتش

مدیر مسئول کیهان مرا به اطاقش صدا می کند و در را می بندد . پس از کمی حال و احوال ، می رود سر اصل مطلب : گذرنامه داری ؟

- بله . اتفاقا سال پیش که با بچه های دفتر تحکیم به آفریقا رفتیم گرفتم و حالا حالاها اعتبار دارد . چطور مگه ؟

- اگر بتوانی تا ساعت ٢ بعدازظهر این مدارکی که می گویم آماده کنی ، می روی حج .

- حج ؟ شوخی می کنید آقای نصیری . من و حج ؟

- نه ، شوخی نمی کنم . فقط این کاغذ را بردار و سریع مدارک را آماده کن . تا ساعت ٢ بیشتر وقت نداری .

با گرمی به مدیر مسئول جوان کیهان دست می دهم و سوار دوچرخه کورسی ام می شوم . از خیابان فردوسی تا پل امیر بهادر را شاید ۵- ۶ دقیقه ای پا می زنم . کوچه شریعت ، زنگ در خانه قدیمی عمه خانوم و پشت بندش هفت هشت بار در زدنهای محکم . مریم در را باز می کند .

- چرا نفس نفس می زنی تقی ؟

- یک خبر خوب . اگر بگویم باور نمی کنی .

- می دانم . می خواهی بروی حج !

خشکم می زند . تو از کجا می دانی ؟ من خودم چند دقیقه پیش باخبر شدم .

- دیشب خواب حج رفتن تو را دیدم . صبح خیلی زود رفته بودی و من فرصت نشد خوابم را برایت تعریف کنم .

***

ما خبرنگاران بر خلاف دیگر کاروانها روحانی نداریم و حل مشکلات فقهی و اطلاعات تاریخی این ایام و این جاهای مقدس را مجبوریم که به طور تصادفی از روحانیانی که در غذاخوری یا در راه می بینیم بپرسیم . البته بعدها با روحانی بزرگواری رفیق می شویم که تا آخرین لحظات این سفر ، حاضر نیستیم دمی از او دور شویم و او کسی نیست جز آیت الله "علی دوانی" که با مهربانی و سعه صدر فوق العاده اش به همه سوالات شرعی و تاریخی ما پاسخهای مکفی و دقیق می دهد . اما تا آن روز و البته بعد از آن ، روزی یکی دو بار به بچه های نشریه زائر سر می زنم . محل اقامت خبرنگاران مطبوعات و خبرگزاری ، یک ساختمان با بعثه فاصله دارد . اما نشستن و همصحبتی با بچه های "زائر" حال و هوای دیگری به من می دهد بخصوص با "مجید قادری" ( همان پدر عروسکهای دارا و سارای کانون ) که جزو حلقه ای است که در تهران ، مرا و همسرم را با روحانی عارفی در منطقه چیذر تهران آشنا کرده است و هر هفته به همراه مجید مجیدی ، سید مرتضی آوینی ، سید حسام الدین سراج ، محسن نفر ، محسن چینی فروشان ، سید مهدی شجاعی و چند نفر دیگر خدمتشان می رسیم و از سخنانش من لذت و دیگران بهره می برند .

مجید هر بار نکته و نکاتی را یاد آور می شود تا از این سفر معنوی و تاریخی بیشترین توشه را بردارم . نکاتی درباره طواف ، نمازهایی که خاص این زمان و این مکان است ، ختم های قرآن و ... اما نکته ای که همواره تذکر می دهد این است که "آقا" هر سال در این مراسم حضور دارند و به هر کس می بینی با مهربانی نگاه کن شاید او همان "آقا"ی ما باشد . او تاکید می کند که همه ما ، "حضرت" را در روز "عرفه" می بینیم اما ایشان را به جا نمی آوریم و نمی شناسیم .

کار من شده است دقیق شدن در چهره ها و رفتارهای حاجیان . اما می دانم این کار همچو منی نیست که سعادت داشته باشم امامم را درک کنم . با این حال در روز عرفه دقیقتر می شوم . حاج محمود آقا مرتضایی فر مجری مراسم عرفه است و اعلام می کند دعای عرفه امسال را حضرت آیت الله مشکینی قرائت می کنند . دلم هُری می ریزد .

آیت الله مشکینی از کسانی است که این سالها عجیب با روح و جان من بازی می کند . آیت الله مشکینی برای من بیش از آنکه روحانی و فقیه وارسته و عضو مجلس خبرگان و مناصب رسمی دیگر باشد ، عالم عارفی است که فقط حرف زدنش دل مرا از دنیا می کَنَد و سرشار از معنویات می کند . کافی است که در ابتدای دعای عرفه ، چند کلمه ای با ما حاجیان صحبت کند تا خیلی راحت اشک همه در این موقعیتی که دلها هم آمادگی دارد جاری شود چه رسد به آنجا که او با آن گفتار آرام و دلنشینش با حجت خدا امام زمان "عج" هم سخن بگوید تا ما که سخنان او را می شنویم تصور کنیم که عاشقی با معشوقش عشقبازی می کند .

شاید معنی بسیاری از فرازهای دعای عرفه را متوجه نشوم اما مهم نیست زیرا این عبارات وقتی از زبان آیت الله مشکینی این معلم بزرگ اخلاق بیرون می آید ، گویی ما را به ژرفای معانی بلند این دعا می برد . اواسط دعا بلند می شوم و خودم را به جایی می رسانم که آیت الله مشکینی مشغول خواندن دعاست . مردی نحیف که حوله سفیدی ، تَنَش را پوشانده است و اشک می ریزد و دعا می خواند . در کنارش آقای محمدی ری شهری و دیگر روحانیانی نشسته اند که بعثه رهبر انقلاب را مدیریت می کنند .

به مجرد اینکه دعا تمام می شود ، ناگهان تمام حاجیان از جای برمی خیزند تا به سرعت خود را به مشعر الحرام برسانند تا شب را در آن بیتوته کنند. فضا عوض می شود . تمام توصیفاتی که از روز قیامت می کنند که انسانها از قبرها بر می خیزند و با کفنهای سفید وحشت زده هستند ، در این غروب مجسم می شود . انسانهایی که با نوعی هول و ولا با لباسهای سفید احرام این سو و آنسو می روند و من در این میان به چشمهای حاجیان خیره شده ام . در اوج وحشت و هول ، در این سفر و این قیامت مثالی ، همگی دنبال کسی می گردند ...

پانوشت : این مطلب برای "هیئت وبلاگی سبو" و با دعوت "عطش شکن" نوشته شده است . این هم جدول برنامه هیئت .

توضیح ضروری : برای این جور برنامه ها و دعوتها و بازیهای وبلاگی پیشاپیش ، من یکی پایه ام ، حتی اگر بضاعتم در نوشتن مطلب مثل همینی باشد که خواندید.

جمعه ٢٩ آبان ۱۳۸۸ساعت ۱۱:٥٩ ‎ق.ظ توسط تقی دژاکام نظرات ()

تگ ها: روز عرفه و دعای عرفه و آیت الله علی مشکینی و مهدی نصیری

عروس !

ساعت ١١ شب است . تلفن زنگ می زند . مریم سریع گوشی را برمی دارد...

- نه خانوم ! اشتباه گرفتید .

می پرسم : کی بود ؟

- یک پیرزن که حتما مادر شوهر بود . چون پس از سلام فوری گفت : گوشی رو بده به محمد !

دوشنبه ٢٥ آبان ۱۳۸۸ساعت ۱٢:٥٢ ‎ب.ظ توسط تقی دژاکام نظرات ()

تگ ها: عروس و مادر شوهر و تلفن و زن

جامعه باز و دشمنان آن

از پله های متروی امام خمینی که پایین می رویم ، یک دستم در دست یاسر است که دارم با او خداحافظی می کنم و یک دستم به کیفم . گوشی زنگ می خورد . خداحافظی را تمام می کنم و جواب می دهم . محمد رضا خان عادلی یا همان مشتری پر و پا قرص آب و آتش است که صدایش می لرزد. می پرسم چی شده رفیق ؟ می گوید : وبلاگت را دیده ای؟ می گویم : یکی دو ساعت پیش تو روزنامه چک کردم . چطور مگه ؟ می گوید : نمی شود برگردی یک نگاهی به آن بیندازی ؟ می گویم : چیزی شده ؟ چیز بدی نوشته اند ؟ می گوید : بله . خیلی عبارات زشتی نوشته اند . می گویم : چی ؟ می گوید : نمی توانم بگویم . خودت ببین و حذفش کن .می گویم : به آقا که چیزی نگفته اند ؟ می گوید : خواهش می کنم سریع به وبلاگت برس .

***

به اولین کافی نتی که سر راه می بینم وارد می شوم و وبلاگم را چک می کنم . بله . بسیار جملات زشتی را نوشته اند . حذفش می کنم در حالی که بسیار ناراحتم . ناراحتی من تنها به خاطر توهینهای وقیحانه و بیشرمانه فحاش مربوطه نیست بلکه افسوس من به خاطر تلاشی است که طی این سالها کرده ام تا نه زبان من ، حتی در انتقادات صریح و تند ، به بی ادبی و توهین کشیده شود و نه در پاسخ توهینهای معمولی و عرفی ! مخالفانم زمام ادب را از دست داده ام و مانند خودشان برخورد کرده ام ؛ ناراحت این هستم که فضای سالم و صمیمی بین من و مخاطبانم - حتی آنها که دیدگاههای این وبلاگ را قبول ندارند - فضای دوست داشتنیی بود که آنها در آن همه حرفها و انتقادات و اعتراضات خود را گفته و نوشته اند و من یا خوانندگان همفکرم هم پاسخهایمان را و استدلالهایمان را در نقد دیدگاه مقابل نوشته ایم و این تضارب فکری و نظری ، گاه مانند مطالب قبلی به بیش از ٨٠ کامنت هم کشید به طوری که کامنتدونی من به یک اطاق چت و تالار گفت و گوی سیاسی جدی تبدیل شد و برخی مخالفان حتی کار را به نقد رهبری هم کشیدند اما به فحاشی آشکار و بی ادبی وقیحانه دست نزدند و حالا من برای حفظ حرمت رهبران عزیز انقلاب چه امام خمینی که ما را از فضای تاریک و لجنزار شاهنشاهی به نورانیت امروز کشاند و چه آیت الله خامنه ای که اسوه مدیریت و فرهیختگی و کیاست است و نیز برای حفظ حرمت خانوادگی خودم مجبورم - بله ، متاسفانه مجبورم - که این بار برای همیشه ، بخش نظرات را منوط به تایید کنم تا این کس یا کسان محدود ، به محیطهای دیگری برای انتشار هواهای عفن و آلوده خود روی بیاورند و در حقیقت ، با این بازی ، آزادی و فضای باز گفت و گو محدود شده و چاره ای هم نیست .

یاد عنوان کتاب پوپر می افتم و به این فکر می کنم که راستی "دشمنان جامعه باز" فی الواقع چه کسانی هستند ؟ چه کسانی از طرح آزادانه دیدگاهها و انتقادات وحشت دارند ؟ و این طرح آزادانه دیدگاهها و پاسخهای مستدل چه کسانی را آزار می دهد ؟ شما چه فکر می کنید ؟

جمعه ٢٢ آبان ۱۳۸۸ساعت ٧:٢٤ ‎ب.ظ توسط تقی دژاکام نظرات ()

تگ ها: جامعه باز و آزادی مطبوعات و تالار گفت و گو و توهین

عالم همه ویرانه ز چنگیزی افرنگ !

از کسانی که در دهه منتهی به انقلاب اسلامی و دهه اول آن ، در مطبوعات و رسانه ها و سخنرانی ها حضوری جدی و بحث انگیز داشت ، مرحوم اقبال لاهوری شاعر و متفکر اسلامی و انقلابی پاکستان بود .

شاید بخش مهمی از مطرح بودن اقبال در ایران را باید مدیون بیدارگرانی چون دکتر شریعتی و استاد شهید مرتضی مطهری دانست که با تجلیل از اقبال در نوشته ها و سخنان خود ، نسل جوان آن روز کشورمان را با این اندیشمند بزرگ جهان اسلام مانوس کردند ؛ انسی که شاید بیش از یک دهه عمر نداشت و اکنون بسیاری از جوانان و دانشجویان ما حتی نامی هم از اقبال نشنیده اند چه رسد به اینکه با شعر و اندیشه ها و مبارزات او هم آشنا باشند .

امروز سالروز تولد این مرد بزرگ است و به همین مناسبت ، یکی از معروفترین اشعار فارسی او را که در سالهای پیش گفته در مطبوعات و صدا و سیمای ما جای خاصی داشت ، زینت بخش این وبلاگ می کنم.

روح تمامی اندیشمندان مومنی که قدمی و قلمی در راه آگاهی و بیداری و بصیرت ِ مسلمین و مستضعفان و به قول فرانتس فانون "دوزخیان زمین " زدند شاد .

***

١ - ای غنچه خوابیده ، چو نرگس نگران خیز !

کاشانه ما رفت به تاراج ، غمان خیز !

از ناله مرغ سحر از بانگ اذان خیز !

از گرمی هنگامه آتش نَفَسان خیز !